ความดันลูกตาสูง ตัวการเงียบที่อาจนำไปสู่โรคต้อหิน
บทความโดย: seoteam seoteam
วันที่เผยแพร่: 9 มีนาคม 2569
วันที่อัพเดท: 5 พฤศจิกายน 2569
ความดันลูกตาสูงเป็นภัยเงียบที่หลายคนมองข้าม เพราะแทบไม่มีสัญญาณเตือนชัดเจน แต่กลับค่อย ๆ ทำร้ายเส้นประสาทตาโดยไม่รู้ตัว เมื่อปล่อยให้ความดันลูกตาสูงต่อเนื่องนานเกินไป ความเสี่ยงโรคต้อหินก็เพิ่มขึ้นและอาจกระทบการมองเห็น การรู้เท่าทันและสังเกตความผิดปกติจึงเป็นก้าวสำคัญที่ช่วยปกป้องดวงตาได้ก่อนสายเกินไป
KEY TAKEAWAY
- ความดันลูกตาสูงคือภาวะที่ค่าความดันในตาเกิน 21 มม.ปรอท มักเกิดจากน้ำในตาระบายผิดปกติ บาดเจ็บ หรือยาบางชนิด และอาจมีอาการปวดตา มัว ตาแดง
- หากปล่อยไว้ ความดันลูกตาสูงอาจทำลายเส้นประสาทตา เพิ่มความเสี่ยงต้อหินและสูญเสียการมองเห็นถาวร จึงควรตรวจตาเป็นประจำ
- การรักษามีหลายทางเลือก เช่น ยาหยอด เลเซอร์ ผ่าตัด และการดูแลตัวเอง เพื่อลดแรงดันในตาและชะลอความเสื่อมให้นานที่สุด
สารบัญบทความ
ความดันลูกตาสูง คือภาวะที่ความดันภายในลูกตามีค่าเกิน 21 มม.ปรอท ทำให้มีอาการความดันตาสูง ปวดหัว มองไม่ชัด และตาแดง และยังมีความเสี่ยงในการเป็นต้อหินที่ทำลายเส้นประสาทตา อย่างไรก็ตาม ไม่ใช่ทุกคนที่ความดันลูกตาสูงแล้วจะเป็นต้อหิน จึงควรพบจักษุแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียด
อาการความดันลูกตาสูงเกิดจากอะไร จริง ๆ แล้วมักเกี่ยวกับความสมดุลของน้ำในตาและความผิดปกติของดวงตาบางอย่างที่สะสม โดยความดันลูกตาสูงมีสาเหตุหลัก ๆ ดังนี้
- น้ำเลี้ยงลูกตาผลิตมากเกินไปหรือระบายไม่ทัน โดยของเหลวค้างในลูกตาจะเพิ่มแรงดันภายใน ทำให้ค่าที่วัดได้เกินเกณฑ์
- ดวงตาได้รับบาดเจ็บหรืออักเสบ จากแรงกระแทก การผ่าตัด หรือการติดเชื้อที่รบกวนระบบไหลเวียนน้ำในตา ส่งผลให้ความดันสูงกว่าปกติ
- โรคตาและการใช้ยาบางชนิด ภาวะอย่างจอประสาทตาลอก รวมถึงยากลุ่มสเตียรอยด์ อาจกระทบโครงสร้างภายในตาและทำให้ความดันเพิ่ม
ความดันลูกตาสูงเท่าไหร่ถึงเสี่ยงเป็นโรคต้อหิน คำตอบคือหากความดันขึ้นตาเกิน 21 มม.ปรอท ถือเป็นสัญญาณที่ไม่ควรนิ่งนอนใจ เพราะความดันที่สูงขึ้นจะทำลายเส้นประสาทตาจนลานสายตาแคบลงและอาจสูญเสียการมองเห็น ดังนั้น การตรวจสายตาและวัดความดันลูกตาจึงเป็นวิธีที่ดีในการเฝ้าระวังและป้องกันโรคต้อหินก่อนอาการจะลุกลาม
หลังจากรู้แล้วว่าความดันลูกตาปกติเท่าไหร่ ค่าสูงเกินเท่าไหร่ถึงมีความเสี่ยง ขั้นต่อไปคือทำความเข้าใจวิธีรับมือเมื่อเกิดภาวะความดันลูกตาสูง โดยแนวทางการรักษามีหลายรูปแบบ ดังนี้
การบรรเทาอาการเจ็บด้วยยา
- การใช้ยาหยอดตาเป็นวิธีลดความดันลูกตาสูงอันดับแรก ช่วยบรรเทาอาการเจ็บตาและควบคุมความดันไม่ให้เพิ่มขึ้น
- ใช้กลุ่มยาลดการสร้างน้ำในลูกตา ลดปริมาณของเหลวสะสม ลดแรงดันที่กดเส้นประสาทตา
- นอกจากนี้ ยังมีกลุ่มยาเพิ่มการระบายน้ำในตา ทำให้น้ำไหลออกดีขึ้น ทำให้ความดันลดลงและชะลอความเสียหายของดวงตา
การรักษาด้วยการเลเซอร์
- ใช้เลเซอร์เปิดมุมระบายน้ำในตา เหมาะกับกรณีที่ยายังคุมความดันลูกตาสูงได้ไม่ดี ซึ่งการเลเซอร์จะช่วยให้น้ำไหลออกสะดวกขึ้น
- พลังงานเลเซอร์ช่วยลดแรงดันภายในลูกตาโดยตรง จึงลดความเสี่ยงที่เส้นประสาทตาจะเสียหายจากความดันลูกตาสูง
- หลังทำเลเซอร์มักต้องใช้ยาร่วมด้วย เพื่อคุมความดันลูกตาและลดโอกาสเป็นซ้ำ
การรักษาด้วยการผ่าตัด
- การผ่าตัดเป็นทางเลือกเมื่อยาและเลเซอร์ควบคุมความดันลูกตาสูงไม่ได้หรือเริ่มมีผลต่อเส้นประสาทตา โดยแพทย์จะพิจารณาอย่างใกล้ชิด
- การผ่าตัดช่วยสร้างทางระบายน้ำใหม่ ทำให้น้ำในตาไหลออกดีขึ้น ลดแรงดันสะสมภายในลูกตา
- เมื่อการระบายดีขึ้น ระดับความดันลูกตาสูงจะค่อย ๆ ลดลง ช่วยชะลอความเสื่อมของการมองเห็น
การดูแลตัวเองสม่ำเสมอช่วยลดโอกาสเกิดความดันลูกตาสูงและชะลอความเสี่ยงเรื่องสายตาในระยะยาว โดยมีวิธีดูแลตัวเอง ดังนี้
- ตรวจสุขภาพตาและวัดความดันตาอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง เพื่อเฝ้าระวังความดันลูกตาสูงตั้งแต่เนิ่น ๆ
- รักษาโรคประจำตัวหรือโรคตาที่เป็นอยู่ให้ต่อเนื่อง
- ปกป้องดวงตาจากการกระแทก ฝุ่น และแสงแดดจัด ด้วยแว่นตา
- พักสายตาและทานอาหารบำรุงสายตาให้เพียงพอ
ความดันลูกตาสูงมักเกิดจากน้ำในตาระบายไม่ดี การอักเสบ อุบัติเหตุ หรือโรคตาบางชนิด ทำให้แรงดันสะสม ถ้าค่าสูงเกิน 21 มม.ปรอท เส้นประสาทตาอาจถูกทำลาย เสี่ยงต่อการเป็นโรคต้อหิน และลานสายตาแคบลง โดยการรักษามีทั้งยาหยอดตา เลเซอร์ และผ่าตัด ควบคู่การตรวจติดตาม เพื่อชะลอความเสื่อมก่อนกระทบการมองเห็นถาวร อย่าลืมตรวจตาเป็นประจำ ดูแลสุขภาพตา และรีบพบแพทย์เมื่อมีอาการผิดปกติ โดยสามารถเข้ารับคำปรึกษาได้ที่โรงพยาบาลสมิติเวช ไชน่าทาวน์ โดยสถาบันจักษุ ที่มีทีมจักษุแพทย์และเครื่องมือทันสมัย ใจกลางเยาวราช
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่
References
Cleveland Clinic. (2022, December 19). Ocular Hypertension: Causes, Symptoms & Treatment. Cleveland Clinic. https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/24621-ocular-hypertension
Welcome To Zscaler Directory Authentication. (2026). Specsavers.co.uk. https://www.specsavers.co.uk/eye-health/ocular-hypertension?srsltid=AfmBOopD6R7yW2X0mK61_ySnZGsl4pkeWG_kB0pc-_bJBq9pU1JQjaZd
อาหารที่ควรงดเมื่อความดันลูกตาสูง?
ควรหลีกเลี่ยงอาหารที่มีโซเดียมสูง เช่น อาหารแปรรูป อาหารกระป๋อง และเครื่องดื่มที่มีคาเฟอีน เพราะสิ่งเหล่านี้อาจกระตุ้นให้ความดันลูกตาเพิ่มขึ้น
การตรวจความดันลูกตา ทำอย่างไร?
การตรวจความดันลูกตาสูง จักษุแพทย์จะใช้เครื่องมือเป่าลมที่กระจกตาหรือเครื่อง Tonometry สัมผัสกระจกตาเบา ๆ เพื่อวัดค่าความดัน ซึ่งจะใช้เวลาเพียงไม่กี่นาที
นายแพทย์ ธนาพงษ์ สมกิจรุ่งโรจน์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ภัทฐิชา ภิญโญสวัสดิ์สกุล
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ชญานี โพธิวงศาจารย์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ศศิ ใหญ่สว่าง
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ชุณหกาญจน์ เพ็ชรพันธ์ศรี
จักษุวิทยา
รศ. พญ. วรรณรัตน์ สาธิตพิฐกุล
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง เพลิน สุตรา
จักษุวิทยา
พญ.กัญญรัตน์ ลิขิตชีวาพร
จักษุวิทยา
ศาสตราจารย์นายแพทย์ พรชัย สิมะโรจน์
จักษุวิทยา
พญ.สิริน ไตรวุฒิพิพัฒน์กุล
จักษุวิทยา
นายแพทย์ วรพจน์ ศรีมานันท์
จักษุวิทยา
นายแพทย์ พงศ์เทพ ราชศิริส่งศรี
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ธัญญรัตน์ ตั้งใฝ่คุณธรรม
จักษุวิทยา
นายแพทย์ นิธีร์ รัตน์ประสาทพร
จักษุวิทยา
นายแพทย์ ลภน หิรัญเพ็ชรกุล
จักษุวิทยา
นายแพทย์ศรัณย์ สุภาแพ่ง
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง กมลภัทร รักไทย
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ตระการตา วรรณพานิชย์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง อิสริน โตรักตระกูล
จักษุวิทยา
แพทย์พญิง ศุทธินี จารุวงศ์วณิชย์
จักษุวิทยา
นายแพทย์ นันทชัย สุรวัติเสถียร
จักษุวิทยา
นายแพทย์ วรภัทร วงษ์สวัสดิ์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง นุชรี ปริวิสุทธิ์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง สุชีรา ตติเวชกุล
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง วีรวรรณ โชคทวีศักดิ์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง อรวรรณ จิตต์พูลกุศล
จักษุวิทยา
