บทความสุขภาพ

กระจกตาเป็นแผลอันตรายกว่าที่คิด เช็กอาการติดเชื้อ และวิธีรักษา

บทความโดย: seoteam seoteam วันที่อัพเดท: 9 มีนาคม 2569

กระจกตาเป็นแผล

ดวงตาเป็นหน้าต่างของหัวใจ แต่ถ้าหน้าต่างบานนี้เกิดรอยขีดข่วนหรือติดเชื้อขึ้นมา ชีวิตที่เคยสดใสอาจมืดมนลงทันที กระจกตาเป็นแผล (Corneal Ulcer) คือภาวะฉุกเฉินทางตาที่ห้ามละเลยเด็ดขาด เพราะหากปล่อยทิ้งไว้นานอาจนำไปสู่การสูญเสียการมองเห็นถาวร บทความนี้จะเจาะลึกทุกประเด็นที่คุณต้องรู้ เพื่อถนอมดวงตาคู่สำคัญให้กลับมาใสปิ๊งอีกครั้ง


KEY TAKEAWAY

  • กระจกตาเป็นแผลส่วนใหญ่เกิดจากการติดเชื้อ แบคทีเรีย ไวรัส หรือเชื้อรา และมักมีประวัติใส่คอนแทคเลนส์ไม่สะอาด
  • อาการเด่นชัดคือปวดตาอย่างรุนแรง ตาแดง สู้แสงไม่ได้ และรู้สึกเหมือนมีสิ่งแปลกปลอมอยู่ในตาตลอดเวลา
  • หากมีอาการกระจกตาเป็นแผล มองไม่ชัด ควรรีบพบจักษุแพทย์ทันทีเพื่อรับการวินิจฉัยและรักษาด้วยยาปฏิชีวนะ
  • ระยะเวลาการหายขึ้นอยู่กับความรุนแรง หากแผลตื้นอาจหายในไม่กี่วัน แต่ถ้าติดเชื้อลึกอาจใช้เวลานานและทิ้งรอยแผลเป็น
  • การป้องกันที่ดีที่สุดคือการรักษาความสะอาดคอนแทคเลนส์ และหลีกเลี่ยงการขยี้ตาแรง ๆ เมื่อมีสิ่งแปลกปลอมเข้าตา

สารบัญบทความ


กระจกตา คืออะไร?

กระจกตาคือส่วนที่ใสและอยู่หน้าสุดของลูกตา ทำหน้าที่หักเหแสงที่เข้าสู่ดวงตาเพื่อให้มองเห็นภาพได้ชัดเจน เปรียบเสมือนเลนส์กล้องที่ต้องใสสะอาดอยู่เสมอ หากเกิดแผลที่กระจกตาจะทำให้การหักเหแสงผิดปกติและเสี่ยงต่อการติดเชื้อเข้าสู่ภายในลูกตาได้


กระจกตาเป็นแผล มีลักษณะอาการอย่างไร?

แผลที่กระจกตา

หากกระจกตาเป็นแผล อาการเริ่มต้นมักมาด้วยอาการตาแดง ปวดตา และเคืองตาอย่างรุนแรงเหมือนมีเม็ดทรายอยู่ในตาตลอดเวลา นอกจากนี้อาจสังเกตเห็นจุดสีขาวหรือสีเทาบนกระจกตาร่วมด้วย ซึ่งแสดงถึงบริเวณที่มีการอักเสบหรือติดเชื้อ ร่วมกับมีอาการน้ำตาไหลและแพ้แสง


สังเกตอาการกระจกตาเป็นแผล

เมื่อเกิดความผิดปกติกับดวงตา การสังเกตอาการเบื้องต้นจะช่วยให้ประเมินความรุนแรงได้ทันท่วงที โดยสัญญาณเตือนที่บ่งบอกว่าคุณอาจกำลังเผชิญกับกระจกตาเป็นแผล มีดังนี้

  • ปวดตาอย่างรุนแรง : มักเป็นอาการเด่นชัดที่ทำให้ผู้ป่วยต้องรีบมาพบแพทย์ โดยจะรู้สึกปวดลึก ๆ ในลูกตา
  • ตามัวหรือมองไม่ชัด : เมื่อกระจกตาเป็นแผล คุณจะรู้สึกได้ว่ามองไม่ชัดทันทีเนื่องจากความใสของกระจกตาเสียไปหรือมีหนองในช่องลูกตา
  • ขี้ตามาก : อาจมีขี้ตาเป็นหนอง สีเขียว หรือสีเหลือง (โดยเฉพาะในกรณีติดเชื้อแบคทีเรีย)
  • ตาแดงจัด : มักแดงมากบริเวณรอบ ๆ กระจกตา (Ciliary injection)
  • เห็นจุดขาวบนตาขาว : หากมองในกระจกอาจเห็นจุดขาวขุ่นบนตาดำ ซึ่งคือบริเวณที่เป็นแผลติดเชื้อ

สาเหตุที่กระจกตาเป็นแผลมีอะไรบ้าง? 

พฤติกรรมในชีวิตประจำวันและอุบัติเหตุเป็นปัจจัยหลักที่ทำให้กระจกตาเป็นแผล ซึ่งอาจเกิดจากหลายสาเหตุ โดยเฉพาะกลุ่มคนที่ต้องสัมผัสดวงตาบ่อย ๆ ดังนี้

  • การใช้คอนแทคเลนส์ที่ไม่ถูกสุขลักษณะ : เช่น การใส่นอน ใส่ข้ามคืน หรือล้างเลนส์ด้วยน้ำประปา ทำให้เชื้อโรคสะสมและกัดกร่อนกระจกตา
  • อุบัติเหตุและสิ่งแปลกปลอม : การถูกกิ่งไม้บาด ใบไม้บาด หรือฝุ่นละอองโลหะกระเด็นเข้าตา ทำให้เกิดรอยถลอกที่เอื้อต่อการติดเชื้อ
  • เชื้อไวรัสและเชื้อรา : ไวรัสเริม (Herpes Simplex) หรือเชื้อราจากพืชผักกิ่งไม้ มักทำให้เกิดแผลเรื้อรังที่รักษายาก
  • ภาวะตาแห้งรุนแรง : เมื่อขาดน้ำตาหล่อเลี้ยง กระจกตาจะเปราะบางและเกิดแผลถลอกได้ง่ายกว่าปกติ
  • การขยี้ตา : หากมีอาการคันตา แล้วขยี้แรง ๆ ในขณะที่มีฝุ่นอยู่ข้างใน อาจทำให้เกิดรอยแผลขนาดใหญ่ได้

ภาวะแทรกซ้อนจากกระจกตาเป็นแผล

กระจกตาเป็นแผล มองไม่ชัด

หากไม่ได้รับการวินิจฉัยและรักษากระจกตาเป็นแผลที่ถูกต้องแต่เนิ่น ๆ อาจนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนที่ส่งผลกระทบถาวรต่อการมองเห็นได้ โดยความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นหากปล่อยแผลทิ้งไว้มีดังนี้

  • กระจกตาทะลุ : หากเชื้อกัดกร่อนลึกลงไปจนถึงชั้นในสุด อาจทำให้เนื้อเยื่อตาขาดและช่องลูกตาเปิดออก
  • ต้อหินแทรกซ้อน : การอักเสบเรื้อรังอาจทำให้ความดันตาเพิ่มสูงขึ้นจนทำลายเส้นประสาทตา
  • รอยแผลเป็นสีขาว (Corneal Scar) : เมื่อแผลหาย แต่อาจทิ้งพังผืดสีขาวขุ่นไว้ปิดบังการมองเห็น ทำให้ตามัวถาวร
  • การสูญเสียดวงตา : ในกรณีติดเชื้อรุนแรง (Endophthalmitis) เชื้ออาจลามไปทั่วทั้งลูกตาจนต้องผ่าตัดควักตาออก

วิธีการรักษากระจกตาเป็นแผล

การรักษาจะขึ้นอยู่กับสาเหตุและความรุนแรงของโรค โดยเป้าหมายหลักคือการกำจัดเชื้อโรคและลดการอักเสบ เพื่อให้กระจกตากลับมาสมานตัวได้เร็วที่สุด ซึ่งวิธีการรักษากระจกตาเป็นแผลมีด้วยกัน 2 รูปแบบ ดังนี้

การรักษาด้วยการใช้ยา

แพทย์จะจ่ายยาหยอดตาปฏิชีวนะ (Antibiotics) ชนิดเข้มข้น โดยในช่วงแรกอาจต้องหยอดทุก 30-60 นาที แม้กระทั่งในเวลากลางคืน หากเกิดจากเชื้อราหรือไวรัส จะมีการใช้ยาต้านเชื้อราหรือยาต้านไวรัสเฉพาะทางร่วมด้วย เพื่อหยุดยั้งการกระจายของเชื้อ

การรักษาด้วยการผ่าตัด

ในรายที่แผลมีความรุนแรงมาก หรือกระจกตาทะลุ แพทย์อาจพิจารณาการผ่าตัดเพื่อปิดรูรั่ว หรือในกรณีที่แผลหายแล้วแต่ทิ้งรอยขุ่นมัวขนาดใหญ่จนมองไม่เห็น อาจจำเป็นต้องทำความเข้าใจเรื่องการปลูกถ่ายกระจกตาเพื่อเปลี่ยนกระจกตาใหม่จากผู้บริจาค


ดูแลตนเองอย่างไรไม่ให้กระจกตาเป็นแผล? 

การป้องกันย่อมดีกว่าการรักษาเสมอ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพียงเล็กน้อยสามารถลดความเสี่ยงการเกิดแผลที่กระจกตาได้อย่างดี

  • สุขอนามัยคอนแทคเลนส์ : ล้างมือทุกครั้งก่อนสัมผัสเลนส์ เปลี่ยนตลับเก็บเลนส์ทุก 3 เดือน และห้ามใช้น้ำประปาล้างเลนส์เด็ดขาด
  • สวมอุปกรณ์ป้องกัน : หากต้องทำงานที่เสี่ยงต่อเศษวัสดุกระเด็น เช่น งานช่าง งานสวน ควรใส่แว่นนิรภัยเสมอ
  • ไม่ขยี้ตา : หากรู้สึกมีสิ่งแปลกปลอม ให้ใช้น้ำสะอาดหรือน้ำเกลือล้างออกเบา ๆ แทนการขยี้
  • พักสายตา : การเรียนรู้เทคนิคถนอมสายตา เช่น กฎ 20-20-20 จะช่วยลดความล้าและภาวะตาแห้งที่อาจนำไปสู่แผลถลอก
  • พบแพทย์ทันที : หากมีอาการผิดปกติเพียงเล็กน้อย อย่ารอให้ปวดรุนแรง เพราะการรักษาตั้งแต่ระยะเริ่มต้นให้ผลลัพธ์ที่ดีกว่า

รักษากระจกตาเป็นแผล ปกป้องดวงตาคู่สวย คืนความสดใสให้การมองเห็น

กระจกตาเป็นแผลไม่สามารถละเลยได้อย่างเด็ดขาด แม้จะถามว่ากระจกตาเป็นแผลหายได้ไหม คำตอบคือ "หายได้" แต่ต้องอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์เฉพาะทางอย่างใกล้ชิด ความรวดเร็วในการรับการรักษาคือปัจจัยสำคัญที่จะตัดสินว่าคุณจะกลับมามองเห็นได้ชัดเจนเหมือนเดิม หรือจะต้องอยู่กับโลกขุ่นมัวไปตลอดชีวิต

โรงพยาบาลสมิติเวช ไชน่าทาวน์ มีทีมจักษุแพทย์ผู้เชี่ยวชาญพร้อมเครื่องมือตรวจวินิจฉัยโรคตาที่ทันสมัย ช่วยให้คุณคลายกังวลเรื่องปัญหาดวงตา พร้อมดูแลคุณด้วยหัวใจเพื่อให้ทุกการมองเห็นกลับมามีความสุขอีกครั้ง

ช่องทางติดต่อ


References

Medically. (2024, June 06). Corneal Ulcer. Cleveland Clinic. https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/22524-corneal-ulcer

Liza B. Byrd. Gurnani, and B. Martin, N. (2024, February 12). Corneal Ulcer. NIH. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK539689/

Corneal Ulcer. (2026, January). NHS. https://www.plymouthhospitals.nhs.uk/display-pil/pil-corneal-ulcer-6830/


คำถามที่พบบ่อย

กระจกตาเป็นแผลสามารถหายเองได้หรือไม่?

หากเป็นแผลถลอกเพียงเล็กน้อยระดับผิวเผินอาจหายเองได้ในระยะเวลาสั้น ๆ แต่หากมีการติดเชื้อ (Ulcer) จะไม่สามารถหายเองได้และต้องใช้ยาปฏิชีวนะเท่านั้น

วิธีป้องกันไม่ให้กระจกตาเป็นแผลมีอะไรบ้าง?

ดูแลความสะอาดของคอนแทคเลนส์อย่างเคร่งครัด สวมแว่นป้องกันเมื่อทำกิจกรรมเสี่ยง และหลีกเลี่ยงการขยี้ตาเพื่อลดการบาดเจ็บของผิวหน้าดวงตา

บทความและสุขภาพอื่นที่น่าสนใจ