บทความสุขภาพ

เยื่อบุตาอักเสบ อาการตาแดง เคืองตาที่ติดต่อกันได้ หากไม่ระวัง

บทความโดย: seoteam seoteam วันที่เผยแพร่: 4 เมษายน 2569 วันที่อัพเดท: 5 พฤศจิกายน 2569

เยื่อบุตาอักเสบ

เยื่อบุตาอักเสบเป็นภาวะที่พบได้บ่อยในทุกช่วงวัย แม้อาการส่วนใหญ่จะไม่รุนแรง แต่ก็สามารถติดต่อได้ง่าย และอาการอาจรุนแรงขึ้นจนรบกวนชีวิตประจำได้หากไม่ได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม การทำความเข้าใจว่าเยื่อบุตาอักเสบเกิดจากอะไร มีอาการอย่างไร จะช่วยให้สามารถรับมือกับโรคได้อย่างมั่นใจ


KEY TAKEAWAY

  • เยื่อบุตาอักเสบ (Conjunctivitis) คือภาวะการอักเสบของเยื่อบุตา ซึ่งเป็นเยื่อบางใสที่ปกคลุมตาขาวและด้านในของเปลือกตา
  • อาการที่พบบ่อย ได้แก่ ตาแดง เคืองตา น้ำตาไหล หรือมีขี้ตาเหลืองเหนียว
  • สาเหตุหลักมักเกิดจากการติดเชื้อไวรัส แบคทีเรีย ภูมิแพ้ หรือสิ่งระคายเคือง
  • เยื่อบุตาอักเสบสามารถหายได้เองภายใน 1-2 สัปดาห์ หากได้รับการดูแลรักษาอย่างเหมาะสม
  • หากมีอาการรุนแรง เช่น ปวดตามากหรือการมองเห็นลดลง ควรพบแพทย์ทันที

สารบัญบทความ


เยื่อบุตาอักเสบ (Conjunctivitis) คืออะไร?

เยื่อบุตาอักเสบ (Conjunctivitis) คือภาวะที่เกิดการอักเสบของเยื่อบุตา (Conjunctiva) ซึ่งเป็นเยื่อเมือกบางใสที่ปกคลุมบริเวณตาขาว (Sclera) และด้านในของเปลือกตา ทำให้เกิดตาอักเสบแดง และระคายเคือง ภาวะนี้จึงมักถูกเรียกติดปากว่าตาแดง (Pink Eye) โดยความรุนแรงจะขึ้นอยู่กับสาเหตุต้นตอ ไม่ว่าจะเป็นจากสิ่งเร้าภายนอกหรือการที่ตาติดเชื้อไวรัสและแบคทีเรีย


ลักษณะอาการของเยื่อบุตาอักเสบ

เยื่อบุตาอักเสบ อาการ

เยื่อบุตาอักเสบ อาการที่พบได้มีหลายลักษณะ อาจเกิดขึ้นที่ตาข้างเดียวหรือทั้งสองข้างก็ได้ โดยอาการที่พบบ่อย มีดังนี้

  • มีอาการตาแดง หรือเส้นเลือดฝอยที่เยื่อบุตาขยายตัว
  • เคืองตาหรือรู้สึกเหมือนมีฝุ่นหรือสิ่งแปลกปลอมอยู่ในตา
  • น้ำตาไหลมากผิดปกติ
  • อาจตามัวและไวต่อแสง
  • มีขี้ตาเหนียวสีขาว เหลือง หรือเขียว โดยเฉพาะในกรณีติดเชื้อแบคทีเรีย
  • เปลือกตาบวม เจ็บเปลือกตาทั้งบนและล่าง มักรู้สึกปวดมากเวลาสัมผัสหรือกะพริบตา

สาเหตุของเยื่อบุตาอักเสบเกิดจากอะไรบ้าง? 

เยื่อบุตาอักเสบสามารถเกิดได้จากหลายสาเหตุทั้งการติดเชื้อและไม่ติดเชื้อ โดยสาเหตุที่พบบ่อยของอาการเยื่อบุตาอักเสบมีดังนี้

  • การติดเชื้อไวรัส : มักเกิดจากเชื้ออดีโนไวรัส (Adenovirus) ซึ่งเป็นสาเหตุที่พบบ่อยที่สุด ติดต่อง่ายมากผ่านการสัมผัสน้ำตาที่ติดเชื้อ มักมาพร้อมกับอาการหวัด เจ็บคอ น้ำตาใส และอาจมีอาการหายใจเหนื่อยร่วมด้วย
  • การติดเชื้อแบคทีเรีย : มักเกิดจากเชื้อ Staphylococcus Aureus และ Streptococcus Pneumoniae โดยเยื่อบุตาอักเสบจากแบคทีเรีย มักมีอาการขี้ตาเป็นสีเหลืองเหนียว ตาแฉะและลืมตายากในตอนเช้า
  • อาการภูมิแพ้ : เกิดจากการตอบสนองต่อสารก่อภูมิแพ้ เช่น ฝุ่น ละอองเกสร หรือขนสัตว์ มักมีอาการคันตาอย่างรุนแรงร่วมกับเยื่อบุตาบวม
  • สารเคมีหรือสิ่งแปลกปลอม : การสัมผัสกับคลอรีนในสระน้ำ ควันบุหรี่ หรือแชมพูที่เข้าตา ซึ่งก่อให้เกิดการระคายเคืองเฉียบพลัน

ภาวะเยื่อบุตาอักเสบแบบไหนที่ควรพบแพทย์

แม้ว่าอาการตาอักเสบแดงส่วนใหญ่จะหายได้เอง แต่หากมีอาการต่อไปนี้ควรเข้ารับการตรวจจากจักษุแพทย์

  • มีอาการปวดตาอย่างรุนแรง จนไม่สามารถใช้ชีวิตได้ตามปกติ
  • การมองเห็นพร่ามัวลงอย่างรวดเร็ว 
  • มีอาการตาแพ้แสงหรือสู้แสงไม่ได้อย่างรุนแรง
  • ตาอักเสบแดงร่วมกับมีไข้
  • อาการไม่ทุเลาลงแม้จะดูแลรักษาตัวเองในเบื้องต้นแล้ว
  • มีสารคัดหลั่งหรือขี้ตาออกมาในปริมาณมากผิดปกติ

หากปล่อยอาการเยื่อตาอักเสบเหล่านี้ทิ้งไว้ เชื้ออาจลุกลามเข้าสู่กระจกตาจนเกิดภาวะกระจกตาอักเสบ (Keratitis) ทำให้การรักษาซับซ้อนและต้องใช้เวลานานขึ้นกว่าปกติมาก


เยื่อบุตาอักเสบมีวิธีการรักษาอย่างไร?

ตาอักเสบแดง วิธีรักษา

เยื่อบุตาอักเสบ วิธีรักษาจะขึ้นอยู่กับสาเหตุของการอักเสบ โดยแนวทางที่ใช้บ่อยได้แก่

  • การใช้ยา : เยื่อบุตาอักเสบ ใช้ยาอะไรขึ้นอยู่กับชนิดของโรค หากเป็นแบคทีเรียต้องใช้ยาปฏิชีวนะ (Antibiotics) ทั้งแบบหยอดและป้าย แต่หากเป็นไวรัสจะใช้การหยอดน้ำตาเทียมเพื่อลดการระคายเคือง หรือใช้ยาต้านไวรัสชนิดรับประทานหากมีสาเหตุจากเชื้อไวรัสงูสวัด
  • การประคบ : การประคบเย็นสามารถช่วยลดอาการบวมและคันได้ดีในกรณีที่เยื่อบุตาอักเสบเกิดจากภูมิแพ้ 
  • การดูแลสุขอนามัย : ควรเช็ดทำความสะอาดเปลือกตาด้วยสำลีชุบน้ำสะอาดหรือน้ำเกลือวันละ 2-3 ครั้ง 
  • การพักผ่อนดวงตา : หลีกเลี่ยงการใช้สายตาหน้าจอคอมพิวเตอร์นาน ๆ สวมแว่นกันแดดเมื่อต้องออกไปกลางแจ้ง และงดการใส่คอนแทคเลนส์ชั่วคราว 

แนวทางการป้องกันเป็นเยื่อบุตาอักเสบ 

การป้องกันเยื่อบุตาอักเสบและหนังตาอักเสบสามารถทำได้ง่าย ๆ ด้วยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพื่อลดความเสี่ยงในการได้รับเชื้อเข้าสู่ดวงตา

  • ล้างมือให้สะอาดด้วยสบู่และน้ำสะอาด
  • เปลี่ยนปลอกหมอนและผ้าปูที่นอนเป็นประจำ
  • ทำความสะอาดคอนแทคเลนส์อย่างถูกวิธี 
  • หลีกเลี่ยงสิ่งกระตุ้นที่ทำให้เกิดเยื่อบุตาอักเสบ เช่น ฝุ่น ควัน สารเคมี หรือสารก่อภูมิแพ้ต่าง ๆ
  • ไม่ใช้สิ่งของส่วนตัวร่วมกับผู้อื่น เช่น ผ้าเช็ดหน้า ผ้าเช็ดตัว เครื่องสำอาง หรือยาหยอดตา
  • หลีกเลี่ยงการขยี้ตา เพราะมือเป็นแหล่งรวมเชื้อโรคที่อาจนำไปสู่ภาวะหัวตาอักเสบ หรือการติดเชื้อในเยื่อบุตาได้

เยื่อบุตาอักเสบ อาการระคายเคืองตาที่หายได้ หากได้รับการดูแลที่ดี

เยื่อบุตาอักเสบเป็นภาวะที่พบได้บ่อยและสามารถเกิดขึ้นได้จากหลายสาเหตุ เช่น การติดเชื้อไวรัส แบคทีเรีย หรือภูมิแพ้ โดยผู้ป่วยมักมีอาการตาอักเสบ เคืองตา ตาแดง หรือมีขี้ตา แม้ส่วนใหญ่จะไม่ใช่ภาวะที่รุนแรง แต่หากมีอาการผิดปกติ เช่น ปวดตา การมองเห็นลดลง หรืออาการไม่ดีขึ้น ควรเข้ารับการตรวจวินิจฉัยโดยแพทย์ เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นกับดวงตา

หากต้องการตรวจวินิจฉัยหรือรับคำแนะนำเกี่ยวกับโรคตา สามารถเข้ารับบริการได้ที่ โรงพยาบาลสมิติเวช ไชน่าทาวน์ ซึ่งมีทีมจักษุแพทย์ที่พร้อมให้การดูแลอย่างเหมาะสมด้วยเครื่องมือที่ได้มาตรฐาน เพื่อสุขภาพดวงตาที่ดีกว่า

ช่องทางติดต่อ


References

Bacterial Conjunctivitis (Pink Eye). (n.d.). Prevent Blindness. https://preventblindness.org/bacterial-conjunctivitis-pink-eye/

Mayo Clinic Staff. (2025, January 10). Pink eye (conjunctivitis). Mayo Clinic. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/pink-eye/symptoms-causes/syc-20376355


คำถามที่พบบ่อย

เยื่อบุตาอักเสบนานแค่ไหนกว่าจะหาย?

เยื่อบุตาอักเสบกี่วันหาย? โดยทั่วไปมักใช้เวลาประมาณ 7–14 วัน หากได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม 

ตาแดงกับเยื่อบุตาอักเสบเหมือนกันไหม?

จริง ๆ แล้วโรคตาแดงกับเยื่อบุตาอักเสบคืออันเดียวกัน โดยเป็นภาวะที่มีการอักเสบของเยื่อบุตาขาว จนทำให้เห็นตาเป็นสีแดงชัดเจน

แพทย์ประจำศูนย์

นายแพทย์ ธนาพงษ์ สมกิจรุ่งโรจน์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ภัทฐิชา ภิญโญสวัสดิ์สกุล
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ชญานี โพธิวงศาจารย์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ศศิ ใหญ่สว่าง
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ชุณหกาญจน์ เพ็ชรพันธ์ศรี
จักษุวิทยา
รศ. พญ. วรรณรัตน์ สาธิตพิฐกุล
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง เพลิน สุตรา
จักษุวิทยา
พญ.กัญญรัตน์ ลิขิตชีวาพร
จักษุวิทยา
ศาสตราจารย์นายแพทย์ พรชัย สิมะโรจน์
จักษุวิทยา
พญ.สิริน ไตรวุฒิพิพัฒน์กุล
จักษุวิทยา
นายแพทย์ วรพจน์ ศรีมานันท์
จักษุวิทยา
นายแพทย์ พงศ์เทพ ราชศิริส่งศรี
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ธัญญรัตน์ ตั้งใฝ่คุณธรรม
จักษุวิทยา
นายแพทย์ นิธีร์ รัตน์ประสาทพร
จักษุวิทยา
นายแพทย์ ลภน หิรัญเพ็ชรกุล
จักษุวิทยา
นายแพทย์ศรัณย์ สุภาแพ่ง
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง กมลภัทร รักไทย
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง ตระการตา วรรณพานิชย์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง อิสริน โตรักตระกูล
จักษุวิทยา
แพทย์พญิง ศุทธินี จารุวงศ์วณิชย์
จักษุวิทยา
นายแพทย์ นันทชัย สุรวัติเสถียร
จักษุวิทยา
นายแพทย์ วรภัทร วงษ์สวัสดิ์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง นุชรี ปริวิสุทธิ์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง สุชีรา ตติเวชกุล
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง วีรวรรณ โชคทวีศักดิ์
จักษุวิทยา
แพทย์หญิง อรวรรณ จิตต์พูลกุศล
จักษุวิทยา
บทความและสุขภาพอื่นที่น่าสนใจ